برچسب ها بـ ‘عزیزالدین نسفی’

عزیزالدین نسفی ۱۶

یکشنبه, 2 می, 2021

ای درویش! جمله مراتب درخت در تخم درخت موجوداند، باغبان حاذق و تربیت و پرورش میباید که
تا تمام ظاهر شوند. و همچنین طهارت، و اخلاق نیک، و علم و معرفت و کشف اسرار، و ظهور انوار،جمله در ذات آدمی موجوداند، صحبت دانا و تربیت و پرورش میباید که تا تمام ظاهر شوند.
ای درویش! علم اوّلین و آخرین در ذات تو مکنون است. هرچه میخواهی، در خود طلب کن، از بیرون چه میطلبی؟ علمی که از راه گوش بدل تو رسد همچنان باشد که آب از چاه دیگران برکشی و در چاه بی آب خود ریزی آن آب را بقائی نبود، و با آنکه بقائی نباشد زود عفن شود و بیماریهای بد از وی تولّد کند.

عزیزالدین نسفی ۶

یکشنبه, 27 دسامبر, 2020

ای درویش! افراد کاینات نسبت بخدای هیچ یک بر یکدیگر مقدّم و هیچ یک از یکدیگر مؤخّر نیستند،
جمله برابراند، از جهت آنکه نسبت هر فردی از افراد کاینات با خدای همچنان است که نسبت هر
حرفی از حروف این کتاب با کاتب، حرف اوّل از کاتب، و حرف دوم از کاتب، و حرف سوم از کاتب،
همچنین تا به آخر کتاب جمله از کاتب است. کاینات را همچنین میدان عرش از خدای و کسری از
خدای و آسمانها از خدای و زمین از خدا جمله افراد موجودات از خدای است و ازین جا گفته اند که از
تو تا بخدای راه بطریق عرض است، نه بطریق طول.
ای درویش! افراد کاینات نسبت بیکدیگر بعضی بر بعضی مقدّم و بعضی بر بعضی مؤخّرانرد، و بعضری
ماضی و بعضی مستقبلند، امّا نسبت بخدای جمله برابرند

عزیزالدین نسفی ۱

یکشنبه, 22 نوامبر, 2020

عزیز الدین نسفی یکی از بزرگان و دانشمندان بزرگ است که که به پیر صدیق و پیر حمزه سبز پوش معروف است و مهمترین اثر وی “انسان کامل” است که در دوران تدریس در مسجد جامع ابرکوه به رشته تحریر درآورده است. وی در فرارود (ماوراءالنهر) می زیست و در ۶۱۷ هجری قمری در زمان هجوم مغولان آن دیار را ترک کرد. وی منسوب به شهر نخشب (نسف یا قارشی در ازبکستان امروزی) است.
نسفی، یکی از بزرگترین عارفان و از چیره دست ترین نثرنویسان زبان پارسی در سده هفتم هجری بوده است. از آثار نسبتا متعدد او تنها این مطلب به روشنی بر می آید که وی از شاگردان و مریدان شیخ سعدالدین حمویی ( یا حمویه- وفات ۶۴۹ه.ق) عارف معروف اواخر سده ششم و نیمه ی اول سده هفتم هجری است.
ظاهرا قسمت عمده عمر خود را در زادگاه خود “نخشب” گذرانیده، سپس به بخارا عزیمت کرده و سالیان نسبتا درازی در آن شهر رحل اقامت افکنده است تا آنکه به قول خودش “در سنه ۶۷۱ لشکر کفار به ماوراء النهر آمدند و ولایت را خراب کردند و این بیچاره در آن تاریخ در شهر بخارا بود با جماعت درویشان. بامداد روز جمعه اول ماه رجب سنه مذکور پیش از رسیدن لشکر کفار به شهر بخارا و به قتل و غارت مشغول شد … از شهر بیرون آمدیم، یا خود چنین گوی که بیروت آوردند و از آب خراسان گذشتیم و به شهرهای خراسان رسیدیم و از آن مدت باز هر روز به موضعی و هر شب به جایی می بودیم و در هیچ جا قرار نمی یافتیم…..
ظاهرا پس از چندی به اصفهان و از آنجا به شیراز مهاجرت کرد و سپس در ابرقو یا همان ابرکوه امروزی سکونت گزید و همان جا بدرود حیات گفت…..

دل نوشته ۲۷

شنبه, 2 نوامبر, 2019

عزیز الدین نسفی در مقدمه کتاب “انسان کامل” می نویسد:
“ای درویش! به یقین بدان که بیشتر آدمیان صورت آدمی دارند و معنی آدمی ندارند،و به حقیقت خر و گاو و گرگ و پلنگ و مار و کژدمند و باید که ترا هیچ شک نباشد که چنین است.
در هر شهری چند کسی باشند که صورت و معنی آدمی دارند و باقی همه صورت دارند و معنی ندارند.
بدان که انسان کامل آن است که او را چهار چیز به کمال باشد: اقوال نیک و افعال نیک و اخلاق نیک و معارف.”
و ببینید که این سخنان چقدر به رهنمودهای کوتاه زرتشت در راه زندگی نزدیک است:
پندار نیک،گفتار نیک و رفتار نیک.
و این هم یکی دیگر از نشانه های این است که همه مذاهب الهی تنها و تنها یک خدا دارند و بس.
حال که همه ما بندگان یک خداییم،چرا برای رضای این خدای واحد یکدیگر را نابود می کنیم و می کشیم؟!
باز هم عزیزالدین نسفی می نویسد:
“ای درویش، رحمت خدای عام است جملۀ موجودات را، و رحمت انبیا عام است جملۀ آدمیان را، و
رحمت اولیا عام است جملۀ طالبان را. دعوت انبیا این بود، جمله یک سخن بودند و جمله تصدیق
یکدیگر کردند و این سخن هرگز منسوخ نشود.

دل نوشته ۲۶

شنبه, 26 اکتبر, 2019

قران کریم :
وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ

عبادت خدا یعنی چه؟
عزیزالدین نسفی می گوید:
ای درویش! خدای میفرماید که من جنّ و انس را نیافریدم الّا از جهت آن تا مرا بپرستند.
و گفت خدای خلاف نباشد. پس بیقین بدان که هر که هر چیز را که میپرستد، خدای را میپرستد و امکان ندارد که کسی بغیر خدای چیزی دیگر را تواند پرستید. و این سخن بغایت خوب است؛ هر که دریابد، کارهای دشوار بر وی آسان شود و درهای علم بر وی گشوده گردد و با خلق عالم صلح کند و از اعتراض و انکار آزاد آید.
اما زیبا تر از آن راهنمایی معصوم است:
امام جعفر صادق(ع) :
تخلقوا بأخلاق الله